((يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اصْبِرُوا وَصَابِرُوا وَرَابِطُوا وَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ)) تمام امر هایی که در این آیه آمده است همه مطلق و بدون قید است. در نتیجه صبرش هم شامل بر صبر شدائد می‌شود و هم شامل صبر در اطاعت خدا و همچنین صبر بر ترک معصیت و به هر حال منظور آن صبر تک تک افراد است چون به دنبالش همین صبر را به صیقه مفاعله ( صابرو) آورده که در مواردی استعمال می‌شود که ماده فعل بین دو طرف تحقق می‌یابد. و مصابره عبارت است از اینکه جماعتی به اتفاق یکدیگر اذیت‌ها را تحمل کنند و هر یک صبر خود را به صبر دیگری تکیه دهد و در نتیجه برکاتی که در صبر هست دست به دست هم می‌دهد و تأثیر صبر بیشتر میگردد و این معنا امری است که هم در فرد محسوس (حس شده) است و هم در اجتماع چون باعث می‌شود که نیروی افراد به یک دیگر متصل شود و همۀ نیروها یکی شود. (رابطوا) مرابطه از نظر معنا اعم از مصابره است چون مصابره عبارت است از وصل کردن نیروی مقاومت افراد جامعه در مقابل سختی ها و مرابطه عبارت است از وصل کردن نیرو ها اما نه فقط نیروی مقامت در برابر شدائد (سختی‌ها) بلکه همۀ نیروها و کار‌ها در تمام شؤون زندگی چه در حال شدت و چه در خوشی. و چون مراد از مرابطه این است که جامعه به سعادت حقیقی دنیا و آخرت خود برسد و اگر مرابطه نباشد گو اینکه صبر من و تو به تنهائی و علم من و توبه تنهائی و هر فضیلت دیگر افراد به تنهائی سعادت آور هست ولی بعضی از سعادت ها را تأمین می کند و بعضی از سعادت ها حقیقی نیست ، به همین جهت دنبال آن سه جمله :(اصبروا و صابروا و رابطوا) اضافه کرد:(و اتقوا الله لعلکم تفلحون ) که البته منظور از این فلاح هم فلاح تام حقیقی است.

ادامه مطلب

لینک کمکی

منبع : تفسیر المیزان آیت الله سید محمدحسین طباطبایی